‘Alarmerende groei verzuim en verloop in de zorg’

Grote, complexe reorganisaties. Ze zorgen voor veel stress bij personeel, en ook bij de ondernemingsraad. Want die moet vaak snel advies uitbrengen. Hoe zorg je ervoor dat je toch grip op de zaak houdt?

Dat meldt accountancybureau EY in de Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2019. EY ziet in de jongste cijfers een groeiend probleem door vergrijzing en ontgroening terwijl ook de personeelskrapte toeneemt. De gevolgen daarvan worden vooral gevoeld in de meest arbeidsintensieve sectoren, zoals de ouderenzorg, de GGZ, de gehandicaptenzorg en de jeugdzorg. Werknemers in de zorg hebben zich in 2018 opnieuw vaker ziek gemeld en vaker hun baan opgezegd dan het jaar ervoor. Extra geldstromen naar de verpleeghuiszorg, regionale actieplannen en landelijke campagnes hebben die uitstroom niet kunnen voorkomen.

‘De zorgsector is ziek geworden’

Het verzuimcijfer is in 2018 voor het vijfde achtereenvolgende jaar gestegen, van 4,7% in 2014 naar 5,9% vorig jaar. In dezelfde periode groeide het personeelsverloop van 11,2 naar 15,8%. In de GGZ was het verloop van personeel het grootst, met een volgens EY ‘ongekende’ piek vorig jaar van 18%. In de Volkskrant noemt hoogleraar arbeidsmarkt Ton Wilthagen een verzuimcijfer van tegen de 6% ‘ronduit alarmerend’. De ‘absoluut zorgelijke cijfers’, ook wat betreft het verloop, maken volgens Wilthagen duidelijk dat de sector ziek is geworden.

Jeugdzorg: boos over het personeelstekort

Een van de gevolgen van het verzuim en het verloop is dat de werkdruk voor zorgmedewerkers verder oploopt, door overwerk en meer invaldiensten. De extra werkdruk leidt op zichzelf weer tot een hoger verzuim, een vicieuze cirkel. De werkdruk en het personeelstekort waren maandag voor duizenden werknemers in de jeugdzorg reden om het werk neer te leggen, volgens vakbonden FNV en CNV een unicum. ‘Mensen zijn echt boos, vooral over de tekorten aan middelen en het enorme personeelstekort’, zegt een woordvoerder van de FNV.

Te weinig tijd voor zorgtaken

Volgens cijfers van de FNV zegt 92% van de jeugdzorgwerkers weleens te overwegen de sector te verlaten. De hoge werkdruk en te weinig tijd voor zorgtaken worden als belangrijkste argumenten genoemd. FNV-bestuurder Maaike van der Aar zegt al drie jaar op de deuren te bonzen met de boodschap dat de werkdruk in de jeugdzorg ongezond hoog is. ‘Deze sector is aan het verdrinken’, zegt ze. De vakbonden eisen in totaal 950 miljoen euro, bedoeld voor de jeugdzorg en minder administratiedruk. Van dat bedrag moet 200 miljoen euro bestemd worden voor ‘fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden’ voor de 30.000 jeugdzorgwerkers.

‘Zet HR hoger op de agenda’

EY raadt in de Barometer Nederlandse Gezondheidszorg zorginstellingen onder meer aan HR hoger op de bestuurlijke agenda te zetten. Er dient in de ogen van de onderzoekers van EY meer aandacht besteed te worden aan leiderschapsprogramma’s en talentmanagement, opvolgingsplanning, diversiteit en het belonen van goede prestaties; niet alleen in financieel opzicht, maar ook in de vorm van aandacht. Een proactieve ondernemingsraad kan het HR-beleid van de organisatie beïnvloeden in het belang van medewerkers en organisatie. De ondernemingsraad draagt volgens het instemmingsrecht verantwoordelijkheid voor het HR-beleid. Lees ook:

Medezeggenschap op koers: ook over HR en strategie! Het congres Medezeggenschap op koers op 7 november leert je alles uit de WOR te halen voor effectieve medezeggenschap. Bijvoorbeeld met de workshops Meer or-invloed op HR en strategie of Durf als or te vinden in plaats van te blijven vragen.

Kom naar hét Or Communicatie Event Leer tijdens het Or Communicatie Event op 8 oktober hoe je door betere communicatie je invloed als or kunt vergroten. Bijvoorbeeld in de workshops Sturen op input van de achterban en Vergroot je netwerk, je invloed groeit.